Tâm sự thời 4.0

Thấy các bạn Indo đang hứng chịu thảm họa kép và nổi lên câu chuyện rút cảnh báo ngay trước khi thảm họa xảy ra mới thấy là từ ý tưởng đến triển khai còn lắm gian nan: các bạn có hệ thống thu thập dữ liệu ngay ngoài biển, thiếu mỗi cọng cáp để dẫn vào trung tâm trên bờ, hệ thống vận hành không có bảo trì, kiểm tra và cuối cùng là hệ thống này không phát huy hiệu quả. Có câu nói nổi tiếng: The future is already here – it’s just not evenly distributed. Chạnh lòng lại nghĩ vẩn vơ: Lập trình không phải là biện pháp giải quyết vấn đề, lập trình là phương tiện nên lập trình viên cần làm chủ công nghệ để điều khiển phương tiện một cách hiệu quả.

Làn sóng công nghệ không phải việc mới, chỉ là trong giai đoạn từ nay đến 2025, khu vực châu Á sẽ là điểm nóng tập trung nhu cầu về năng lực công nghệ 4.0, lí do: chính phủ các nước đang phát triển sẽ bước vào làn sóng phát triển bền vững (sustainable development – xin được ghi ké 2 mẩu chuyện vặt ở cuối bài cho ý này) , châu Á vẫn đang là điểm đến của các tập đoàn xây dựng và các công ty về công nghệ, sau một năm làm Smart Factory thì mình cũng có vài info để tin vào tiềm năng của thị trường APAC (Hẹn một bài khác) . Thực tế thì 64% các dự án digital transformation thất bại trong việc đáp ứng kì vọng của stakeholders, tuy nhiên sự chuyển dịch này đem lại cơ hội lớn cho nhân lực công nghệ thông tin tại Việt Nam – vốn đã vô cùng sôi động trong 3 năm vừa qua.

Để có thể làm chủ công nghệ, việc xây dựng một nền tảng vững chắc là vô cùng quan trọng vì mọi làn sóng đều có quy luật của nó ( tham khảo hype cycle of technologies ) và bề nổi của thị trường chưa phải là tảng băng thật sự của vấn đề. Lấy ví dụ về AI, thế hệ lãnh đạo sinh năm 6X, 7X thì gọi là hệ chuyên gia , và chúng ta vẫn đang lướt sóng ( tham khảo bài Giữa làn sóng AI). Lấy ví dụ về dữ liệu, Big Data tiền thân là 3V thì giờ đã là 5V, data warehouse dần mờ nhạt bởi data lake trong khi khái niệm logical data warehouse , data reservoir thì không phải ai cũng biết. IoT từ consumer thì tới industrial IoT, từ cloud monitoring đến Edge Analytics. Chuỗi giá trị sẽ liên tục được nối dài vì ít nhất trong cuộc cách mạng 4.0, các ông lớn công nghệ vẫn cần phải bán được giải pháp thông qua việc nâng tầm công nghệ, tạo ra những giá trị mới.

Vào năm tôi chuẩn bị ra trường, định hướng công nghệ như SMAC trước đây từng được cho là tiên phong thì gần như bây giờ người ta không nói về SMAC nữa mà nói về công nghệ 4.0, và tùy mỗi nguồn lại định nghĩa thành phần bên trong với nhiều từ khóa khác. Cách mạng 5.0 sẽ là gì ? Là siêu máy tính nhỏ như hạt cát của IBM, hay là quantum computing ? Sóng tới thì chèo lái, cái chúng ta có thể chuẩn bị là kiến thức về domain, bản chất công nghệ, tác phong làm việc và tư duy. Hiện nay rất khó để nói một khóa học hay một tấm bằng nào có thể dùng để đo đạc những tiêu chí này, chỉ có thể đánh giá và tự đánh giá, phê bình và tự phê bình để đề ra cho mình những mục tiêu mới, những đỉnh cao mới. Hành trình vạn dặm luôn bắt đầu từ những bước đi nhỏ nhất. Đặt ra 10,000 giờ để rèn luyện một kĩ năng đỉnh cao: nếu chỉ dành 3 tiếng một ngày để mài dũa kĩ năng, họ sẽ cần 3333 ngày tương ứng với 9 năm, trong khi thực tế việc duy trì một thói quen tốt trong 72 giờ đã là việc tương đối khó với nhiều bạn trẻ – tôi sinh năm 92 nên xin các bạn cho nhận vơ còn trẻ nhé (tham khảo bài Công việc đầu tiên của thế hệ sinh sau năm 95: Sáng bắt đầu đi làm, chiều nộp đơn xin nghỉ việc).

“Muốn biết phải hỏi, muốn giỏi phải học”
2015, FPT bàn về MOOC và khái niệm tổ chức học hỏi. Bản thân tôi cực kì thích các khóa học online vì người học được làm chủ thời gian, giá cả cũng không quá đắt đỏ (tác giả thường xin financial aid của coursera, và trả phí các khóa học trên acloudguru, udemy). Giáo trình online còn có điểm lợi là nhanh chóng cập nhật với công nghệ mới: ví dụ như Self-driving car Engineer Nanodegree của Udacity. Sau này có Funix, tôi cũng vô cùng hâm mộ triết lý của Funix Way vì kể cả nhiều năm luôn cởi mở với việc “không có câu hỏi ngu” thì quả đúng là số lượng câu hỏi luôn ít ỏi, mà nghĩ lại bản thân mình ngày xưa cũng nuốt nước bọt chục lần mới dám giơ tay lên mà hỏi, theo chiều hướng tốt đẹp thì trong 2 năm trở lại đây những event tôi có dịp tham dự thì thấy số câu hỏi cũng tăng. Đúc kết là đặt câu hỏi khó, tìm câu trả lời cũng khó, là người trả lời cũng khó (nhớ thời sinh viên cũng cày stackoverflow, khuyến khích các bạn trẻ nên có trải nghiệm này). Tiên trải lòng nhẹ là thấy nhiều bạn cũng thích học lập trình, và chủ động xin vào câu lạc bộ lắm: ví dụ có bạn học ngành ngôn ngữ ở FPTU, nhưng xin vào CLB vì bạn đang học Funix, nhớ thời xưa mình làm CLB không được sôi động như thế. Tự nhắc nhở bản thân phải luôn học hỏi không thì thế hệ sau ra trường nó đá mình mất.

“Đọc, đọc thật nhiều…”
Đọc nhanh để làm, đọc chậm để nghiền ngẫm, nghiên cứu, đọc nhiều để kiến thức không chỉ sâu mà còn rộng. Sắp tới sẽ mở thêm chuyên mục cảm nghĩ sau khi đọc sách nên xin hẹn lại những bài sau về những cuốn sách của hành trình 4.0 của tôi.

(Bài viết đến đây là hết, mục tiêu là lang mang trong một ngày ngẫu hứng, là ý chí cá nhân và nhận định đơn thuần của tác giả. Cảm ơn bạn đã bỏ công ra đọc)
———-
Chuyện vặt 1: Năm 2013 tôi có dịp đi trao đổi ở Đức, trong lớp Sustainable Development, nhóm tôi ngồi với các bạn TQ, và khi thầy hỏi bạn hãy lấy ví dụ về mức độ quan tâm tới phát triển bền vững ở nước bạn, nguyên bầy ngồi vận google hết cỡ xong tới lượt thì đúng là chỉ biết trả lời chung chung, phần vì chắc còn quá trẻ và trình độ gà. Cuối buổi chỉ nhớ ngày đầu môn, thầy kết luận là nếu cần mua những linh kiện chế, giá rẻ thì đặt TQ , VN sẽ có.

Chuyện vặt 2: Năm 2018, tôi đi học lớp của các bạn S. (đỉnh cao trong giới industrial), các bạn dạy về một giải pháp kia có tất cả 12 phần, trong đó 4 phần mà có bao gồm Sustainable Development, các bạn skip không dạy cho chúng tôi vì các bạn bảo: 4 phần này ở thị trường APAC bọn tao không nghĩ là sẽ sử dụng. Nghe xong mình ghét quá gật gù bảo cứ gửi hết tài liệu đây nhé…

Trả lời

Mời bạn điền thông tin vào ô dưới đây hoặc kích vào một biểu tượng để đăng nhập:

WordPress.com Logo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản WordPress.com Đăng xuất /  Thay đổi )

Google photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Google Đăng xuất /  Thay đổi )

Twitter picture

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Twitter Đăng xuất /  Thay đổi )

Facebook photo

Bạn đang bình luận bằng tài khoản Facebook Đăng xuất /  Thay đổi )

Connecting to %s